Tin tức tổng hợp 28/04/2026: Ba thành viên BOJ muốn tăng lãi suất, Iran chỉ còn 12 ngày dự trữ dầu

Phiên giao dịch ngày 28 tháng 4 mở ra với hai cơn địa chấn song hành, một đến từ trung tâm tài chính Tokyo và một đến từ vùng Vịnh Ba Tư. Chỉ trong vài giờ, quyết định giữ lãi suất đầy ẩn ý của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) cùng tuyên bố hoài nghi của Tổng thống Mỹ Donald Trump về đề xuất mở lại eo biển Hormuz đã định hình lại toàn bộ bức tranh rủi ro toàn cầu, kéo theo những biến động mạnh trên thị trường ngoại hối, trái phiếu, chứng khoán và hàng hóa.

Các diễn biến địa chính trị mới nhất

Tâm điểm đầu tiên bùng lên từ Tehran. Ngày 27 tháng 4, Iran thông qua các bên trung gian chuyển tới Washington một đề xuất sẵn sàng mở lại eo biển Hormuz mà không kèm theo điều kiện tiên quyết cứng nhắc. Bộ trưởng Ngoại giao Iran Araghchi khẳng định chính Tổng thống Trump đã yêu cầu đàm phán, đồng thời tuyên bố sẽ thắt chặt quan hệ với Nga. Về phía Moscow, Tổng thống Vladimir Putin lập tức tuyên bố Nga sẽ hành động hoàn toàn vì lợi ích của đồng minh Trung Đông, tạo ra một mặt trận ngoại giao đối trọng với áp lực quân sự của Hoa Kỳ.

Ở một diễn biến địa chính trị xa hơn, nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un còn mở bảo tàng tưởng niệm các binh sĩ nước này thiệt mạng khi chiến đấu cho Nga, đồng thời lên án mạnh mẽ Mỹ, phác họa rõ nét một trục đối trọng đang hình thành.

Tuy nhiên, cánh cửa đàm phán nhanh chóng bị khép hờ. Ngay trong ngày 27 tháng 4, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tuyên bố thẳng thừng rằng Washington không thể dung thứ cho việc Iran bình thường hóa quyền kiểm soát Hormuz. Cùng thời điểm, Tổng thống Trump đã triệu tập một cuộc họp hội đồng an ninh quốc gia về vấn đề Iran.

Bước sang sáng 28 tháng 4, Nhà Trắng chính thức phát đi tín hiệu ngờ vực. Thư ký báo chí Karoline Leavitt xác nhận Tổng thống đã thảo luận kỹ lưỡng với đội ngũ cố vấn nhưng bản thân ông tỏ ra hoài nghi về đề xuất mở eo biển. Sự hoài nghi không chỉ đến từ Nhà Trắng. Phó Tổng thống JD Vance cũng được cho là đã bày tỏ nghi ngờ về đánh giá tình hình chiến sự của Lầu Năm Góc, trong bối cảnh kho tên lửa chiến lược của Mỹ đang chịu áp lực lớn.

Cùng lúc đó, từ châu Âu, Thủ tướng Đức Friedrich Merz cũng lên tiếng về cuộc chiến tại eo biển Hormuz, cho thấy mức độ quan ngại toàn cầu đang tăng lên từng giờ. Sự lưỡng lự của Washington khiến lực lượng hải quân Mỹ tiếp tục duy trì lệnh phong tỏa trên thực tế, bóp nghẹt gần như toàn bộ hoạt động xuất khẩu dầu thô của quốc gia Hồi giáo.

Hệ quả của cuộc phong tỏa hiện rõ trong những con số gây sốc từ Kpler. Dữ liệu theo dõi vệ tinh cho thấy với sản lượng xuất khẩu gần như tê liệt, các bể chứa nổi và trên bờ của Iran chỉ còn đủ dung lượng lưu trữ trong vòng 12 đến 22 ngày. Đứng trước nguy cơ phải ngừng hoàn toàn hoạt động khai thác nếu không sớm tìm được đầu ra, nền kinh tế vốn đã chịu trừng phạt nặng nề của Tehran đang bị dồn vào chân tường.

Phản ứng của thị trường dầu thô là tức thì: giá dầu Brent và WTI đồng loạt tăng hơn 1% trong phiên châu Á sáng 28 tháng 4, kéo dài chuỗi leo dốc trong bối cảnh không một dấu hiệu hạ nhiệt nào xuất hiện.

Thông tin mới nhất từ Nhật Bản và quyết định giữ nguyên lãi suất của BOJ

Những chấn động từ Hormuz nhanh chóng lan tới Tokyo, nơi Ngân hàng Trung ương Nhật Bản công bố quyết định chính sách vào buổi sáng cùng ngày. Đúng như phần lớn dự báo, BOJ giữ nguyên lãi suất qua đêm ở mức 0,75%. Nhưng bên dưới bề mặt của một quyết định tưởng chừng ôn hòa ấy là một cuộc bỏ phiếu gây chấn động: tới ba trong số chín thành viên hội đồng chính sách đã bỏ phiếu yêu cầu tăng lãi suất ngay lập tức thêm 25 điểm cơ bản lên 1,0%.

Sức ép thắt chặt tiền tệ trở nên cụ thể đến từng gương mặt. Ông Tamura, thành viên có xuất thân từ tập đoàn tài chính SMBC, kêu gọi tăng lãi suất để đưa chi phí vay về gần mức trung lập với nền kinh tế. Cùng chung quan điểm, ông Takata, cựu chuyên gia của Mizuho, và bà Nakagawa, cựu chuyên gia của Nomura, cùng chỉ thẳng vào rủi ro lạm phát gia tăng và tuyên bố mục tiêu lạm phát 2% đã đạt được một cách bền vững.

Tỷ lệ phản đối 6-3 mạnh mẽ nhất trong nhiều năm phản ánh phe diều hâu đang dần chiếm lĩnh diễn đàn ngay giữa lúc căng thẳng địa chính trị có thể đẩy chi phí năng lượng của nền kinh tế nhập khẩu dầu lớn thứ tư thế giới lên cao.

Không dừng lại ở đó, BOJ còn công bố bản báo cáo triển vọng kinh tế và giá cả với những điều chỉnh tham vọng một cách bất ngờ. Dự báo lạm phát lõi trung vị cho năm tài khóa 2026 được nâng vọt từ mức 1,9% hồi tháng 1 lên 2,8%, trong khi con số của năm 2027 tăng từ 2,0% lên 2,3%. Lần đầu tiên, ngân hàng trung ương này còn đưa ra dự phóng cho năm tài khóa 2028 với lạm phát lõi ở mức 2,0%, hàm ý rằng mục tiêu ổn định giá cả đã đạt được một cách bền vững.

Tuy nhiên, nội bộ BOJ không hoàn toàn chỉ có một tiếng nói. Tuyên bố chính thức cũng cảnh báo nền kinh tế có thể giảm tốc trong năm tài chính hiện tại và nhấn mạnh phải chú ý đến tác động của giá cả cao hơn. Đây là phép cân bằng tinh tế giữa việc chống lạm phát do giá dầu và bảo vệ đà phục hồi kinh tế mong manh. Dù vậy, với lãi suất thực vẫn ở vùng âm sâu, BOJ tái khẳng định rằng một khi nền kinh tế diễn biến đúng kịch bản, ngân hàng trung ương sẽ tiếp tục nâng lãi suất để điều chỉnh dần các điều kiện tiền tệ nới lỏng quá mức.

Phản ứng của đồng Yên tới quyết định “giữ nguyên nhưng thực chất là cứng rắn” này rất rõ rệt. Ngay khi kết quả bỏ phiếu được công bố, Yên Nhật bật tăng mạnh so với đồng USD, kéo tỷ giá USD/JPY rời khỏi vùng 159,40 đã duy trì nhiều ngày trước đó và có thời điểm xuyên thủng các ngưỡng hỗ trợ kỹ thuật.

Diễn biến này còn hưởng lợi từ việc Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản Katayama lên tiếng cảnh báo về tác động của biến động giá dầu thô tới nền kinh tế, khơi gợi kỳ vọng rằng giới chức Tokyo sẵn sàng chấp nhận đồng nội tệ mạnh hơn để giảm áp lực nhập khẩu lạm phát. Đà tăng của Yên đồng thời gây sức ép lên các cặp chéo: AUD/JPY trượt khỏi đỉnh 36 năm xác lập trước đó, trong khi các chiến lược gia tại Bloomberg ghi nhận đây là tín hiệu kỹ thuật quan trọng cho thấy vị thế bán Yên đang bị lung lay dữ dội.

Không chỉ giới đầu cơ ngoại hối cảm nhận được sự chuyển dịch. Thị trường trái phiếu chính phủ Nhật Bản cũng chao đảo khi các công ty bảo hiểm nhân thọ lớn của nước này, vốn là những người mua JGB truyền thống, bắt đầu thể hiện sự thận trọng đáng kể trước triển vọng lợi suất tăng cao.

Nhiều doanh nghiệp bảo hiểm đã chủ động trì hoãn kế hoạch mua vào, chờ đợi mặt bằng lợi tức mới được thiết lập. Trong khi đó, chỉ số Nikkei 225 đánh mất sắc xanh sau khi chạm đỉnh lịch sử trong những phiên trước, khép lại buổi sáng trong sắc đỏ nhẹ, trái ngược hoàn toàn với đà hưng phấn của các thị trường lân cận.

Các diễn biến và sự kiện khác

Trái với sự thận trọng ở Tokyo, sức hút từ trí tuệ nhân tạo (AI) và dòng vốn toàn cầu đã đẩy chỉ số chứng khoán Đài Loan lên đỉnh cao kỷ lục, đồng thời giúp Kospi của Hàn Quốc phá đỉnh, đưa quốc gia này chính thức vượt Vương quốc Anh để trở thành thị trường chứng khoán lớn thứ tám thế giới.

Cổ phiếu Samsung SDI cũng tăng vọt sau khi công bố mức lỗ ít hơn dự kiến. Chỉ số MSCI Emerging Markets cũng ghi nhận mức cao kỷ lục mới, được thúc đẩy bởi sự lạc quan về AI và hy vọng mong manh từ đề xuất của Iran.

Tâm lý tích cực một phần đến từ thông tin Moodys nâng triển vọng tín nhiệm của Bắc Kinh từ “tiêu cực” lên “ổn định”, dựa trên khả năng phục hồi của nền kinh tế. Thị trường Ấn Độ mở cửa giảm điểm vì giá dầu tăng đè nặng lên nhóm ngân hàng và chi phí nhập khẩu, nhưng đồng rupee và trái phiếu lại có những diễn biến trái chiều khi nước này tiến hành thay đổi quy tắc phân loại nợ xấu để phù hợp với chuẩn mực toàn cầu.

Bức tranh địa chính trị và tiền tệ phức tạp còn tạo ra những đợt sóng lan xa hơn. Sự phân hóa chính sách tiền tệ toàn cầu, như phân tích của MUFG chỉ ra, đang khiến dòng vốn dịch chuyển dữ dội. Chi phí đi vay của chính phủ Mỹ tăng với tốc độ nhanh nhất trong nhiều tháng, khi BlackRock cảnh báo rằng kỷ nguyên lợi suất cao hơn sẽ còn tiếp diễn.

Đồng USD, vốn bị kẹt giữa sức mạnh của Yên và sức nóng từ giá dầu, phải đối mặt với một “cái bẫy tâm lý”. Morgan Stanley cảnh báo thị trường dường như đang dần bỏ qua các tin tức gián đoạn nguồn cung năng lượng từ cuộc chiến Mỹ-Iran, và chính sự thờ ơ này có thể khiến đồng bạc xanh mất đi lớp phòng thủ quan trọng. Chỉ số đồng USD giảm nhẹ, trong khi EUR/USD giữ vững trên ngưỡng 1,1700 trước thềm cuộc họp của FOMC và ECB vào cuối tuần.

Những dữ liệu vĩ mô công bố cùng thời điểm càng tô đậm thêm bức tranh phân mảnh toàn cầu. Chỉ số Leading Economic Index của Trung Quốc do The Conference Board công bố cho thấy những tín hiệu trái chiều về đà phục hồi. Bộ Tài chính Thái Lan buộc phải cắt giảm dự báo tăng trưởng năm 2026 xuống còn 1,6%, một lời nhắc nhở rằng cơn bão giá năng lượng đang bào mòn sức chống chịu của các nền kinh tế mở. Tại châu Âu, khảo sát tiếp cận tín dụng của ECB cho thấy các doanh nghiệp khu vực đồng Euro bắt đầu gặp khó khăn hơn trong việc huy động vốn. Còn tại Anh, điều kiện bán lẻ trong tháng 4 được CBI mô tả là “tối sầm”, một tín hiệu đáng lo ngại trước khi Ngân hàng Trung ương Anh nhóm họp.

Trong khi các ngân hàng trung ương vật lộn với bài toán năng lượng, dòng tiền đầu cơ vẫn tìm đến những kênh rủi ro. Bill Ackman chuẩn bị IPO Pershing Square và kỳ vọng huy động 5 tỷ USD. Ngược lại, OpenAI bỏ lỡ các mục tiêu doanh thu và người dùng ngay trước thềm IPO, làm dấy lên nghi ngờ về khả năng chi trả các cam kết đầu tư lên đến 1,5 nghìn tỷ USD. Meta được cho là chuẩn bị hủy bỏ thương vụ mua lại Manus, trong khi sự kiện Trump Memecoin gây ra một cuộc khủng hoảng uy tín mới cho thị trường tiền số. Dẫu vậy, tại Nhật Bản, sàn giao dịch bitbank vẫn lạc quan ra mắt thẻ tín dụng liên kết crypto cho phép thanh toán hóa đơn bằng Bitcoin.

Sâu hơn dưới bề mặt, những căng thẳng ấy soi chiếu vào tận cấu trúc của hệ thống tài chính. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đề xuất đại tu khung pháp lý về ngoại hối cho các dòng vốn đầu tư nước ngoài nhằm giảm thiểu rủi ro biến động tỷ giá, một động thái cho thấy các quốc gia đều đang gấp rút xây dựng “lá chắn” trước những cơn địa chấn khó lường.

Khép lại phiên sáng ngày 28 tháng 4, sự hoài nghi của Tổng thống Trump trước đề xuất từ Tehran, cùng với lá phiếu phản đối dứt khoát từ ba thành viên BOJ, đã đặt thị trường vào thế giằng co chưa từng thấy trong năm 2026. Mỗi diễn biến mới từ eo biển Hormuz hay mỗi phát biểu từ các thống đốc ngân hàng trung ương giờ đây đều có thể trở thành chất xúc tác cho những đợt biến động hàng trăm pip. Với nhà đầu tư cá nhân, việc nắm bắt kịp thời dòng chảy thông tin và lựa chọn một sàn giao dịch minh bạch, được kiểm chứng năng lực đang trở thành điều kiện tiên quyết để bảo toàn vốn và tận dụng cơ hội trong cơn bão.